پــایــگــــــاه اطــــلاع رســـــانـــی هــــلال مـــــاه

www.Helalemah.ir

امروز : پنجشنبه مورخ 6 آبان 1400 هجری شمسی ، مطابق با 21 ربیع الاول 1443 هجری قمری ، مطابق با 28 اکتبر 2021 میلادی

فـروغ دلـربـاى هلال صبحگاهى

 منبع : سایت کمان آسمانی                                        

   فـروغ دلـربـاى هلال صبحگاهى

                                                                     به قلم آقاي مجيد مرزاني
 تبريك:
 با عرض تبريك به جامعه‏ى نجوم و بخصوص رصدگران پرتلاش ماه، و استاد ارجمند جناب آقاى قاضى ميرسعيد، اميدوارم گروههاى غيرحرفه‏اى نجوم موفقيتهاى بيشترى در عرصه بين المللى در سايه رهنمودهاى اساتيدى همچون آقايان ميرسعيد و موحدنژاد  كسب نمايند.
 مقدمه:
 بشر از گذشته‏هاى دور در آرزوى پرده برداشتن از چهره زيباى يار بوده و به علت محصور بودن در محدوده ديوارهاى زمان و مكان بناچار محبوب گم شده خود را در آسمان جستجو مى‏كرده است.  در هميشه تاريخ آسمان‏مظهر پاكى‏و صداقت و صفا بوده تا جائيكه گروهى بجاى خداپرستى گاه بدنبال خورشيد و گاه بدنبال ماه بوده‏اند
( فلما رءَا القمر بازغاً قال هذا ربّى فلما افل قال لئن لم يهدنى ربّى لأكونن من القوم الضالين )(1)
 پس فروغ زيباى ماه كه نشانى از قدرت لايتناهى و لايزال الهى است، گاهى به عنوان محبوب جلوه مى‏كند.  اگر مقدارى پا را فراتر نهيم و با چشمانى حق بين نظاره كنيم حلول ماه از اولين ساعات تا كمال ماه و قرص كامل و تا غروب و پايان ماه، مَعادى كامل را خواهيم ديد كه همه چيز در عالم هستى جز حضرت حق از نقطه‏اى ضعيف بوجود آمده و تا بالاترين مرحله كمال رشد كرده و سپس در همين مسير به نازل‏ترين مرحله زندگى افول مى‏كند و چه زيبا خداوند بزرگ از اين سير ماه در منازل تعبير مى‏كند آنجا كه مى‏فرمايد:
» و القمر قدرناه منازل حتى عاد كالعرجون القديم «
» و براى گردش ماه منازلى معين كرديم ( كه درآن منازل سير مى‏كند) تا مانند شاخه خشك خرما باز گردد.«
 در لسان شعر و شاعرى، شعرا نيز محبوبه‏هاى زيبا و دلرباى خود را به ماه تشبيه كرده‏اند :
مزرع سبز فلك ديدم و داس مه نو          يادم از كِشته خويش آمد و هنگام درو
ديشب تو را ز خوبى تشبيه به ماه كردم        تو خوبتر ز ماهى من اشتباه كردم
 استهلال يا تلاش براى رؤيت هلال، كه در منابع اسلامى بخصوص فقه شيعه مورد تأييد قرار گرفته، مورد توجه جمع زيادى از مردم جهان در گذشته و حال بوده و هست، اعتقادات مذهبى و علايق علمى و تنظيم تقويم قمرى از جمله مهمترين انگيزه‏هاى توجه مردم و دانشمندان به اين امر است.
»هوالذى جعل الشمس ضياء و القمر نوراً و قدره منازل لتعلموا عدد السنين و الحساب«(2)
 رصد هلال صبحگاهى براى وداع با ماه قبلى است و در اين رصدها نيز بحث ركورد وجود دارد و سعى بر اين است كه هلال‏هاى با سن منفىِ كمتر، رصد شوند. البته رصد هلال ماههاى جوان بخاطر نزديكى به خورشيد و كمبود زمان دشوار است و راصد بايستى از لحظه‏ها استفاده كند و چنانچه در نقطه‏اى رؤيت صورت گرفت با صبر و حوصله رؤيت تا حصول اطمينان ادامه دهد.
 منجمين و متخصصان علم هيئت و نجوم در گذشته جهت بدست آوردن پارامترهاى هلال ماه در غروب روزهايى كه در آن احتمال رويت هلال را ميدادند، محاسبات رياضى را شخصاً انجام مى‏دادند. امروزه با وجود رايانه، اين محاسبات دقيقتر و با سرعت بيشترى محاسبه و شبيه سازى مى‏شود. دانشمندان و محققان رؤيت هلال، براى ارائه نظرات جديد و يا اصلاح نظريات قبلى خود نيازمند اطلاعات رصدى از مكانهاى نزديك به خطوط رؤيت پذيرى هلال هستند و اين دقيقاً كارى است كه ما رصدگران غير حرفه‏اى انجام مى‏دهيم. رصدهاى بظاهر ساده ما مى‏تواند منشأ تحولات مهمى در نظريه‏هاى ايشان در رؤيت هلال باشد.
  گزارش رصد :
 1424 در بامداد 5 شهريور 1382 مطابق با 27 آگوست 2003 بدين صورت بوده است:
 - براى كم كردن ريسك عدم رؤيت هلال تصميم گروه بر اين بود كه در خارج از تهران به رصد بپردازيم. تا از دود و غبار بعنوان يكى از موانع افق شرقى در امان باشيم.
شب قبل از رصد با كمى استراحت، رأس ساعت 2 صبح با شوق رؤيت هلال از جا برخاستم. با توجه به بُعد مسافتِ منزل تا محل قرار با همكاران در عوارضى تهران - كرج، سريعاً حركت كردم، تا با زحمت فراوان در محل قرار با اساتيد حاضر شده و به گروه آنان پيوستم، ميعادگاه بعدى، عوارضى تهران - قم بود كه دوستان مركز نجوم حضرت عبدالعظيم در آنجا منتظر ما بودند. پس از ملحق شدن به ايشان، به سمت رصدگاه مناسب حركت كرديم.
اينجانب در معيّت آقايان صياد و ميرسعيد از تهران و آقايان لطفى و غياثى و مسعودى و نوابى از مركز نجوم آستان حضرت عبدالعظيم به سمت قم حركت كرديم هر چه به سمت جنوب شرقى پيش مى‏رفتيم هوا تميزتر و ستارگان درخشانتر مى‏شدند. من كه در اتومبيل آقاى مير سعيد نشسته بودم مرتب سمت شرق افق را زير نظر داشتم و در حدود 95 كيلومترى اتوبان قم در سمت غرب درياچه نمك و اتوبان بر فراز تپه‏اى مشرف به مشرق مستقر شديم. شايان ذكر است گروه رصدى ما مجهز به دوربين‏هاى 12*45 و 10-30*50 صا ايران، 20*60 بودند.
آسمان رصدگاه صاف بود و سياره مريخ درخشندگى جذابى داشت، با عنايت به محاسبات انجام شده و كمك گرفتن از سمت و ارتفاع سياره زحل و ستاره بتا جوزا، محدوده طلوع ماه را بوسيله چند مشخصه زمينى در افق دور دست، علامت‏گذارى كرديم.  با روشن شدن آسمان متوجه افق غبارآلود شديم. در ابتدا چند دقيقه بصورت ايستاده شروع به تفحص كردم ولى بخاطر ثبات ديد با دوربين و عدم لرزش دست،  دوربين را بر روى پايه تئودوليت قرار دادم و رصد را از روى شاخص‏هاى زمينى و تخمين ارتفاع محاسبه شده هلال، ادامه دادم. حدود سه درجه به طرفين نقطه مورد نظر نشانه رفتم اما موفق نشدم لكن عزم خود را جزم كرده و منعطف به نقطه اصلى شدم. در افق دو نوع غبار وجود داشت كه ابتدا غبار غليظى با ارتفاع 2 درجه و بعد غبار كمرنگ با ارتفاع  حدوداً يك درجه بود. در يك لحظه شيى‏ء منيرى را در غبار كمرنگ ديدم، بلافاصله از آقاى مير سعيد خواستم آن منطقه را با دقت بيشترى رصد كند و اين باعث شد كه نتوانم تا دو دقيقه بعد هلال را مجدداً رؤيت كنم. لذا به حالت اول برگشته و دقتم را دو برابر كردم اين هلال باريك‏ترين‏و  كم ارتفاع ترين هلالى بود كه تا كنون ديده بودم. ولى راز دلربايى آن در چيز ديگرى نهفته بود. من هنگام رؤيت هلال در اولين بار بياد كلام وحى افتادم كه از هلال ماه بعنوان شاخه خشك درخت خرما »عرجون« نام‏برده است. در لحظه رؤيت، هلال، همانند دستى كه براى نيايش خداوند سبحان در هنگامه صبح بالا مى‏رود با فروغى دلربا و بَهجت‏زا در ديدگانم نقش بست و من نيز مانند كسى كه از شنيدن صداى دلنواز آب رود و آواى پرندگان و از استشمام گلهاى بهارى لذت مى‏برد از نظاره اين  هلال‏صبحگاهى لذت بردم. و همانا كه شناخت اسرار آفرينش و نظام خلقت نخستين گامى است كه دل و روح انسان رابه سوى خالق سوق مى‏دهد. با استعانت از حضرت حق باريتعالى سعى در رويت  دقيقتر هلال نمودم و هلال را بهتر و واضحتر مشاهده كردم.
لازم به ذكر است، هلالى كه موفق به رؤيت آن شدم در سمت راست از ضخامت بيشترى برخوردار بود و حدود كمان هلال 90 درجه بود.
قدردانى:
 لازم است از اساتيد عزيزم آقايان چيت‏ سازيان، صياد، قاضى‏ميرسعيد و بوژمهرانى به جهت حمايت از برنامه‏هاى رصدى، تشكر و قدردانى نمايم.و همچنين از هيئت برگزار كننده گردهمائى  ركوردشكنان كمال تشكر و امتنان را دارم.
 ...................( Anotates ).................
1) انعام/ 77.
2) يونس/ 5

;

استفاده از مطالب فقط برای مقاصد غیرتجاری و با ذکر منبع بلامانع است. کلیه حقوق این سایت متعلق به تیم برنامه نویسی آویسا می‌باشد .